Taşıt Bakım Lifti – CE Belgesi

Femko Belgelendirme, 2006/42/AT Makina Emniyeti Yönetmeliği kapsamında, Uluslararası tanınırlık yetkisi, alanında uzman mühendis kadrosu ve sektör tecrübesiyle, Makina Güvenlik Testleri, Teknik Dosya Denetimleri ve CE Belgelendirme işlemlerinizin tümü için profesyonel hizmetler sunmaktadır.

1. GİRİŞ

Bu çalışma listesi, şahısları kaldırmayı amaçlamayan, ancak kaldırılmış konumdaki taşıtın altında veya üzerinde muayene ve çalışma yapmak amacıyla taşıtları tamamen kaldırmak için tasarımlanan sabit, seyyar ve taşınabilir taşıt kaldırma donanımlarını kapsar. Taşıt kaldırma donanımı bir veya daha fazla kaldırma ünitesinden oluşabilir. Taşıt bakım liftleri için içten yanmalı motorlu güç beslemesi bu rehberin kapsamı dışındadır.

Öte yandan, kullanımdaki taşıt bakım liftlerinin zemin veya yer desteklemesinin yatay olduğu kabul edilmiştir.

İlaveten işbu rehber, dayanakta belirtilen Yönetmelik ve ilgili Standartların yürürlükte bulunduğu tarih itibariyle imal edilen taşıt bakım liftleri için uygulanabilirdir.

2. AMAÇ

  • Ürünlerin riskli ürün grubunda bulunmaları nedeniyle ilgili Yönetmelik/Yönetmelikler kapsamında piyasadaki uygunluk seviyelerinin tespit edilmesi,
  • Piyasaya sadece güvenli ürün arz edilmesinin sağlanması, güvensiz ürünlerin kullanım ve satışlarının önlenmesi ile çevre ve insan sağlığının korunması,
  • Ürün/üretici/ithalatçı envanterinin oluşturulması,
  • Denetimler ve alınan önlemler ile piyasada farkındalık oluşturulması amaçlarıyla hazırlanmıştır.

3. DAYANAK

Aşağıda sıralanan Yönetmeliklere ve Standartlara dayanılarak hazırlanmıştır:

  • 2006/42/AT Makina Emniyeti Yönetmeliği (MEY)
  • TS EN 1493 Taşıt Kaldırma Donanımları
  • TS EN 1494+A1 Taşınabilen veya Hareket Ettirilebilen Krikolar ve Birleşik Kaldırma Teçhizatı
  • TS EN 60204-1:2011 Makinalarda Güvenlik-Makinaların Elektrik Donanımı-Bölüm 1: Genel Kurallar
  • TS EN ISO 13856-1-2013 Makinalarda Güvenlik-Basınca Duyarlı Koruyucu Tertibatlar-Bölüm: 1 Basınca Duyarlı Altlıklar ve Basınca Duyarlı Tabanların Tasarım ve Deneyi
  • TS EN 1760-2-A1 Makinalarda Güvenlik-Basınca Duyarlı Koruyucu Tertibatlar-Bölüm: 2 Basınca Duyarlı Kenarlar ve Basınca Duyarlı Çubukların Tasarım ve Deneyine Ait Genel Prensip
  • TS EN 1760-3-A1 Makinalarda Güvenlik-Basınca Duyarlı Koruyucu Cihazlar-Bölüm: 2 Basınca Duyarlı Kenarlar ve Çubukların Tasarımı ve Deneyine Ait Genel Prensipler

4. TAŞIT BAKIM LİFTLERİ HAKKINDA TEKNİK BİLGİLER

Taşıt bakım liftleri; otomobil, motosiklet, kamyon, otobüs, tramvay vagonu, demiryolu taşıtı, endüstriyel araç ve benzeri kara nakil taşıtlarını kaldırmak için kullanılan, kılavuzlu yük taşıma tertibatına sahip ve kaldırılmış yükün altında veya üstünde çalışmak için tasarımlanan iki kolonlu, dört kolonlu, makas mekanizmalı ve iki silindirli kaldırma tertibatlarıdır.

4.1. Taşıt Bakım Liftleri ile İlgili Tarif ve Tanımlar

Elle Tahrikli Taşıt Kaldırma Donanımı:

  • Yük taşıma tertibatı kol kuvvetiyle tahrik edilen taşıt kaldırma donanımıdır.

Güç Tahrikli Taşıt Kaldırma Donanımı:

  • Yük taşıma tertibatı kol kuvvetiyle tahrik edilmeyen taşıt kaldırma donanımıdır.

Sabit Taşıt Kaldırma Donanımı:

  • Yerine kalıcı şekilde konumlandırılan taşıt kaldırma donanımıdır.

Taşınabilir Taşıt Kaldırma Donanımı:

  • Zemine kalıcı şekilde konumlandırılmadan fonksiyonunu yerine getirebilen ve taşınabilir olarak tasarımlanan taşıt kaldırma donanımıdır.

Seyyar (Mobil) Taşıt Kaldırma Donanımı:

  • Tekerlekler, makaralar vb. ile teçhiz edilen, yüklü veya yüksüz olarak bir yerden diğer bir yere hareket ettirilebilen taşıt kaldırma donanımıdır.

Elle Hareket Ettirilen Seyyar Taşıt Kaldırma Donanımı:

  • Sadece kol kuvveti ile hareket ettirilen, seyyar taşıt kaldırma donanımıdır.

Güç Tahrikiyle Hareket Ettirilen Seyyar Taşıt Kaldırma Donanımı:

  • Kol kuvveti ile hareket ettirilemeyen, seyyar taşıt kaldırma donanımıdır.

Başlangıç Konumu:

  • Taşıma tertibatının alt sınır konumudur.

Beyan Yükü:

  • Kaldırma donanımın, standart (nizami) taşıt veya özel taşıtlar olarak atıf yapılan taşıtları taşımak için tasarımlandığı en büyük yüktür.

Yük Taşıma Tertibatı:

  • Taşıt kaldırma donanımının, taşıta doğrudan veya kaldırma tablaları veya kaldırma takozları vasıtasıyla temas ederek yükü destekleyen parçası/parçalarıdır.

Örnek:

  • Taşıtı belirlenmiş noktalardan kaldırmak ve desteklemek için tasarımlanan raylar, taşıma kolları veya diğer mekanik tertibatlardır.

Taşıma Kolu:

  • Bir ucu doğrudan veya dolaylı olarak yük kaldırma elamanına bağlı ve diğer ucundan yükü destekleyen yük taşıma tertibatıdır.

Not – Taşıma kolları genellikle iki kolonlu kaldırma donanımlarında kullanılır.

Kaldırma Tablası:

  • Taşıta doğrudan temaslı ve yük taşıma tertibatı üzerinde belirli bir konuma sahip, yük taşıma tertibatının bir parçasıdır (örneğin, taşıma kollu iki kolonlu kaldırma donanımı üzerindeki).

Kaldırma Elemanı:

  • Kuvvetin güç kaynağından yük taşıma tertibatına aktarılmasını sağlayan araçtır.

Not – Kaldırma elemanları; çelik tel halatlar ve zincirler gibi esnek bağlantılar yanında hidrolik ve pnömatik silindirleri, sevk vida ve somun sistemlerini de ihtiva eder.

Yakalama Tertibatı:

  • Kaldırma elemanının arızası halinde, yük taşıma tertibatını tutan tertibattır.

Yeniden Kaldırmayı Önleme Tertibatı:

  • Kaldırma elemanının arızası halinde, yük taşıma tertibatının başlangıç konumundan tekrar kaldırılmasını önleyen tertibattır.

Yetkisiz Kullanım:

  • Kaldırma donanımının, çalıştırma yetkisi verilmemiş ve emniyetli kullanım konusunda eğitilmemiş bir şahıs tarafından kullanımıdır.

Otomatik Fren:

  • Normal durumda frenleme (tutma) konumunda duran ve sadece güç uygulandığında serbest kalan frenleme tertibatıdır.

Not – Kaldırma kumandalarının serbest bırakılması ve güç beslemesinin kesilmesi halinde otomatik olarak da çalıştırma başlatılır.

Kendinden Frenleme Sistemi:

  • Harekete karşı tabii direnci nedeniyle, tahrik gücü kesildiğinde yük taşıma tertibatının hareketini durduran sistemdir.

Güvenlik Anahtarı:

  • Yaylar veya esnek elemanlar olmaksızın, içindeki açma kontakları doğrudan kumanda mekanizmasına bağlanan anahtardır.

Not – Kontakların belirtilen tam açıklıkları, anahtar imalatçısının belirttiği kuvvet uygulandığında, amaçlanan kurs boyu vasıtasıyla kumanda mekanizmasının çalışması ile elde edilmelidir.

Standart (nizami) Taşıt:

  • Hesaplamalar için esas alınan karayolu taşıtıdır.

Tekerlek İz Genişliği:

  • Bir aks üzerindeki tekerleklerin merkez hatları arasındaki veya çift tekerlekli akslarda tekerlek çiftlerinin merkez hatları arasındaki mesafedir.

Dingil Mesafesi:

  • Ön ve arka akstaki tekerleklerin merkezleri arasındaki veya çift akslı taşıtlarda ön akstaki tekerleklerin merkezinden aks çiftleri arasındaki orta yol noktasına kadar olan mesafedir.

Çoklu Kaldırma Üniteleri:

  • Kolonlu seyyar kaldırma donanımlarının bağımsız çiftlerinin veya iki veya daha fazla taşıt kaldırma donanımlarının bileşimidir.

Serbest Tekerlek Sistemi:

  • Bütün taşıtı kaldırma platformlu taşıt kaldırma donanımı ile veya bir çukur ile bağlantılı olarak kullanılan ve tekerleklerin sökülmesine izin veren kaldırma ünitesidir.

5. ÜRÜNÜN TAŞIDIĞI RİSKLER

Mekanik tehlikeler

  • Ezilme tehlikeleri
  • Makaslama tehlikesi
  • Kesilme veya koparılma tehlikesi
  • Dolanma/dolaşma tehlikesi
  • Kapma veya yakalanma tehlikesi
  • Darbe tehlikesi
  • Saplanma veya delme tehlikesi
  • Sürtünme veya aşınma tehlikesi
  • Yüksek basınçlı sıvının fışkırma tehlikesi
  • Parçaların fırlaması (makina ve işlenen malzemelerin/iş parçalarının)
  • Kararlılık kaybı (makinanın ve makina parçalarının)
  • Makina ile ilgili kayma, takılma ve düşme tehlikeleri (mekanik yapılarından dolayı)

Elektrikle ilgili tehlikeler:

  • Doğrudan veya dolaylı elektrikle temas
  • Elektrostatik olaylar
  • Isıl radyasyon veya kısa devreler, aşırı yüklemeler vb.den kaynaklanan ergimiş metallerin sıçraması ve kimyasal etkileri gibi diğer olaylar
  • Elektrikli donanımlardaki dış etkileşimler

Aşağıdakiler ile sonuçlanan ısıl tehlikeler:

  • Şahısların, alevler veya patlamalarla muhtemel temasından veya ısı kaynaklarının ışınım etkisinden kaynaklanan yanıklar ve haşlanmalar
  • Sıcak veya soğuk çalışma ortamının sağlığa zararlı etkileri

Gürültüden kaynaklanan tehlikeler:

  • İşitme kayıpları (sağırlık), diğer psikolojik bozukluklar (örneğin; denge kaybı, dikkat kaybı vb.)
  • Konuşarak iletişimle, sesli sinyallerle vb. ile girişim

Titreşimden kaynaklanan tehlikeler (çok sayıda sinir ve damar hastalıkları ile sonuçlanan):

Işınımdan kaynaklanan tehlikeler, özellikle aşağıdakilerden:

  • Elektrik arkları
  • İyonize ışınım kaynakları
  • Yüksek frekanslı elektromanyetik alan üreten makinalar

Makinalar tarafından işlenilen, kullanılan veya atılan malzemelerden ve maddelerden kaynaklanan tehlikeler:

  • Zararlı sıvılarla, gazlarla, buharla, dumanla ve tozla temas veya bunların solunmasının sebep olduğu tehlikeler
  • Yangın veya patlama tehlikesi
  • Biyolojik ve mikrobiyolojik (virüslere veya bakterilere ait) tehlikeler

Makina tasarımında ergonomik prensiplerin ihmalinin (insan özellikleri ve kabiliyetlerinin makina ile uyum sağlamamasının) sebep olduğu tehlikeler:

  • Sağlıksız duruşlar veya aşırı güç sarfı
  • İnsan el kol veya ayak bacak anatomisine yeterince önem verilmemesi
  • Kişisel koruma teçhizatının kullanımının ihmali
  • Yetersiz saha aydınlatması
  • Aşırı zihinsel meşguliyet veya aşırı gevşeme, stres vb.
  • İnsan hatası

Tehlikelerin birleşimleri:

Enerji besleme arızası, makina parçalarının bozulması ve diğer fonksiyonel bozuklukların sebep olduğu tehlikeler:

  • Enerji besleme arızası (enerji ve/veya kumanda devrelerinin)
  • Makina parçalarının veya sıvıların beklenmeyen fırlaması veya fışkırması
  • Kumanda sisteminin arızası/bozukluğu (beklenmeyen çalışma, beklenmeyen hızlı çalışma)
  • Bağlantı hataları
  • Devrilme, makina kararlılığının beklenmeyen kaybı

Eksik ve/veya yanlış konumlandırılmış (geçici olarak) güvenlikle ilgili tedbirlerin/araçların sebep olduğu tehlikeler:

  • Mahfazanın bütün çeşitleri
  • Her çeşit güvenlikle (koruma) ilgili tertibatlar
  • Çalıştırma ve durdurma tertibatları
  • Güvenlik işaretleri ve levhaları
  • Her çeşit bilgi veya ikaz tertibatları
  • Enerji beslemesini kesme tertibatları
  • Acil durum tertibatları
  • İş parçalarını besleme ve alma araçları
  • Güvenli ayarlama ve/veya bakım için gerekli donanım ve aksesuarlar
  • Donanımın gazının vb.nin boşaltılması

Hareket/çalışma sahasının yetersiz aydınlatması:

Kullanım sırasında ani hareket, kararsızlık vb.den kaynaklanan tehlikeler:

Sürüş/çalışma konumunun yetersiz/ergonomik olmayan tasarımı:

  • Tehlikeli ortamlardan kaynaklanan tehlikeler (hareketli parçalar, egzoz gazları vb. ile temas)
  • Sürücü/operatör konumundan yetersiz görüş alanı
  • Uygun olmayan koltuk/oturuş (koltuk referans noktası)
  • Kumanda konumlandırılmasının yetersiz/ergonomik olmayan tasarımı
  • Kendi yürür makinanın çalışması/hareketi
  • Kendi yürür makinanın karayolu trafiği
  • Yaya kumandalı makinanın hareketi

Kaldırma İşletiminden Kaynaklanan Tehlikeler:

  • Kararlılık kaybı
  • Makinanın raydan/yoldan çıkması
  • Makinanın ve kaldırma aksesuarlarının mekanik dayanım kaybı
  • Kontrolsüz hareketten kaynaklanan tehlikeler
  • Düşen yüklerden kaynaklanan tehlikeler

Hareketli parçaların izlediği yolun yeterince görülememesi:

Aydınlatmadan kaynaklanan tehlikeler:

Yükleme/aşırı yüklemeden kaynaklanan tehlikeler: